Morning-afterpil

Morning-afterpil: Werking, soorten en noodanticonceptie

Heb je onbeschermde seks gehad, of is er een probleem geweest met je reguliere anticonceptie zoals een gescheurd condoom of een vergeten pil? Welke morning-afterpil je in deze situatie het beste kunt kiezen, hangt volledig af van hoeveel uur geleden het ongeval plaatsvond en welk type anticonceptie je normaal gesproken gebruikt.

De morning-afterpil is een vorm van noodanticonceptie in de vorm van een tablet die je zo snel mogelijk na onbeschermde seks inneemt om een ongewenste zwangerschap te voorkomen. De pil werkt door de eisprong (ovulatie) met enkele dagen uit te stellen, waardoor eventuele zaadcellen al zijn afgestorven tegen de tijd dat er een eicel vrijkomt. Een morning-afterpil is géén abortuspil; als er al een innesteling heeft plaatsgevonden, werkt de methode niet meer.

Snelle beslisregels

• Seks was minder dan 72 uur (3 dagen) geleden > Morning-afterpil met Levonorgestrel (o.a. Norlevo) of Ulipristalacetaat (EllaOne)

• Seks was tussen de 72 en 120 uur (3 tot 5 dagen) geleden > EllaOne (ulipristalacetaat is tot 5 dagen effectief)

• Borstvoeding aan het geven > Levonorgestrel heeft de voorkeur (bij EllaOne moet je de borstvoeding een week staken)

• De pil vergeten in week 1 van de strip > EllaOne óf Levonorgestrel (let op de specifieke interactie met je reguliere pil)

Wat is de morning-afterpil?

De morning-afterpil is een hormoontablet die vrij verkrijgbaar is bij de drogist en apotheek zonder recept. Het is ontworpen om de kans op zwangerschap na een anticonceptiefout zo klein mogelijk te maken. De pil is het meest betrouwbaar als je deze binnen 12 tot 24 uur na de onbeschermde seks inneemt.

We onderscheiden in Nederland twee hoofdvarianten op basis van de werkzame stof:

• Pillen op basis van Levonorgestrel (o.a. Norlevo, Isteranda): Moeten binnen 72 uur (3 dagen) na de seks worden ingenomen.
• Pillen op basis van Ulipristalacetaat (o.a. EllaOne): Kunnen tot 120 uur (5 dagen) na de seks worden ingenomen en zijn over het algemeen iets effectiever rondom de vruchtbare dagen.

Is een van de situaties herkenbaar voor jou?

“Mijn condoom is zojuist gescheurd”

Als er sperma in de vagina is gekomen en je gebruikt geen andere anticonceptie, is de kans op zwangerschap direct aanwezig. Hoe sneller je naar de drogist of apotheek gaat voor een morning-afterpil, hoe groter de kans dat je de eisprong op tijd blokkeert.

• Vervolgstap: Bekijk de exacte cijfers over het risico op Kans op zwangerschap na gescheurd condoom

“Ik ben de pil vergeten in de eerste week”

Het vergeten van de pil in week 1 (direct na de stopweek) is medisch gezien het meest riskant. Als je in die week ook onbeschermde seks hebt gehad, adviseert de richtlijn vrijwel altijd het gebruik van noodanticonceptie.

• Vervolgstap: Volg het exacte beslispad op de pagina Pil vergeten week 1

“Ik ben al meer dan 3 dagen te laat”

Als de onbeschermde seks tussen de 3 en 5 dagen geleden is, heeft een standaard morning-afterpil (Norlevo) geen zin meer. Je moet in dit geval specifiek kiezen voor EllaOne, of overwegen om een koperspiraal te laten plaatsen door een arts.

“Ik heb de morning-afterpil ingenomen en ben misselijk”

Een bekende eigenschap van de grote hoeveelheid hormonen is misselijkheid. Als je binnen 3 uur na de inname moet overgeven, is de pil er waarschijnlijk weer uitgekomen en moet je direct een nieuwe tablet innemen.

• Vervolgstap: Bekijk wat je moet doen op Overgeven na de morning-afterpil